Badania archeologiczne w Smętowie Chmieleńskim

Badania prowadzono na działce nr 179, na terenie podmokłym, około 500 metrów na południe od DW228. Prace archeologiczne związane były z budową obory, silosów zbożowych oraz zbiornika na nieczystości.


Badania prowadzono 25-30 kwietnia 2019 r. odhumusowanie poprzedzono wkopem sondażowym w celu zbadania stratygrafii. Ustalono, że pod warstwą humusu zalegają duże pokłady podglebia oraz różnego typu osadów wodno-organicznych. Calec osiągnięto na poziomie 50-70 cm, składał się on ze spiaszczonej gliny z licznymi inkluzjami żwirowymi o frakcji 4-6mm oraz wytrąceniami organicznymi, których poziom zalegania w wielu miejscach przekraczał 70 cm. Odhumusowanie mechaniczne rozpoczęto od północno wschodniego narożnika. Na bieżąco monitorowano oraz podczyszczano powierzchnie.

Obserwacja stratygrafii pozwoliła na minimalizacje naruszenia ewentualnych obiektów archeologicznych oraz uchroniło to wykop przed osiągnięciem poziomu wybijania wód gruntowych, które w przeciągu 30 lat znacząco zostały obniżone w związku z intensyfikacją rolnictwa oraz drenażami (dren na arze 13 widoczny w profilu). Stanowisko znajduje się na glinach zwałowych związanych z osadami lodowcowymi (morenowe i glacjalne).
Po zdjęciu warstwy humusu wraz z podglebiem oraz osiągnięcia na całym obszarze poziomu calca archeologicznego przystąpiono do ręcznego doczyszczenia profili wykopów oraz całości badanej powierzchni. Założono siatkę arową. Podczas doczyszczania na arze 9 odnaleziono fragment wylewu średniowiecznej ceramiki (domieszka gruboziarnistego piasku, słabo zarysowany wylew, ornament składający się z trzech równoległych żłobień tworzących dalsze formy). Miejsce odnalezienia domierzono (wysokość 174,51m.n.p.m) oraz naniesiono na mapę zbiorczą (czerwony trójkąt poniżej)

Wykonano dokumentację fotograficzną profili oraz fotografię lotniczą wykopu przy pomocy drona. Całość domierzono globalnym systemem pozycjonowania oraz naniesiono za pomocą georeferencji na mapy topograficzne.
Wysokości bezwzględne zalegania calca wahały się od 173,86 m.n.p.m – na mapie pod numerem 1 (miejsca gdzie znajdowały się wytrącenia jeziorne lub organiczne) do 174,51m.n.p.m. – na mapie pod numerem 2.

Mimo licznej obecności materiału ruchomego odnajdywanego w okolicy podczas badań powierzchniowych, teren działki 179 był w przeszłości obszarem podmokłym. Nie było to miejsce sprzyjające osadnictwu. Korzystne warunki osadnicze były natomiast na okolicznych wyniesieniach. Odnaleziony fragment ceramiki oraz brak obiektów archeologicznych świadczy o tym, że okolica była intensywnie zamieszkana, a omawiany fragment jest znaleziskiem przypadkowym. Widoczny spadek terenu w stronę północną wiąże się z jeszcze płytszym zaleganiem wód gruntowych